Ә балалар коляскасы белән кибеткә керергә ярыймы?
Без барыбыз да көндәлек тормышыбызда товарлар, эшләр һәм хезмәт күрсәтүләр өлкәсендә кулланучылар булып торабыз. Көн саен безнең һәркайсыбыз, телефон аша сөйләшеп, транспорт хезмәтеннән файдаланып, кафеда төшке аш ашап, кредит алып, кулланучыга әверелә. Еш кына без бу мөнәсәбәтләрнең хокукый ягына игътибар итмибез. Кулланучылар буларак үз гамәлләрен һәм сатучы (җитештерүче яки башкаручы) гамәлләрен бәяләү зарурлыгы, кызганычка каршы, безнең хокукларыбыз бозылганнан соң гына килеп чыга.
Шулай итеп, Татарстан Республикасының Лаеш муниципаль районында чираттагы дежурлыкны үткәргәндә, бер кулланучы Казан территориаль органының эчке базарны үстерү һәм координацияләү бүлеге хезмәткәрләренә «Ә коляска белән кибеткә кереп буламы, әллә мин колясканы калдырып, баланы кулда күтәреп йөрергә тиешме?» дигән сорау белән мөрәҗәгать итте.
Ә чыннан да, бу мөмкинме?
Әйдәгез, бергәләп өйрәнәбез.
Безнең кибетләр үз кагыйдәләрен уйлап табарга ярата, һәм монда аларның фантазиясе белән килешүе кыен. Мисал өчен, «Балалар коляскасы белән кибеткә керү тыела». Бу балалар коляскалары булган кешеләрнең халыкның аз хәрәкәтләнүче төркеменә керүен онытып, үзләре уйлап тапкан кагыйдәләргә карый.
Россия Федерациясе Конституциясенең 27 статьясында законлы рәвештә Россия Федерациясе территориясендә булган һәр кеше ирекле хәрәкәт итәргә, тору һәм яшәү урынын сайларга хокуклы дип күрсәтелгән.
Шулай ук, Россия Федерациясе Гражданнар кодексында оешманың сату-алу шартнамәләрен төзегәндә бер төркем затларга өстенлек бирү хокукы юк (законда әйтелгән очраклардан тыш) дип күрсәтелгән. Шуңа бәйле рәвештә, кибет балалар коляскалары белән килүчеләргә сату-алу килешүе төзүдән баш тартырга хокуклы була алмый һәм аларга сәүдә залына керүне тәэмин итәргә тиеш.
Шундый ук нормалар күп кенә норматив-хокукый актларда беркетелгән.
Шуңа да истә тотарга кирәк: хәзерге вакытта безнең илдә гамәлдәге бер генә закон да гражданнарның балалар коляскалары белән бинага һәм кирәкле урыннарга керүләрен тыюны күздә тотмый.