Риелторлык хезмәтләре күрсәткәндә кулланучылар хокукларын яклау
Юридик затлар һәм шәхси эшмәкәрләр тарафыннан күчемсез милек белән килешүләр базарында арадашчы хезмәтләрен гамәлгә ашыруга бәйле мөнәсәбәтләргә (риелтер хезмәтләре, аерым алганда, күчемсез милек объектларын сатып алу-сату, гражданнарның эшкуарлык эшчәнлеге белән бәйле булмаган максатлар өчен арендалау, күрсәтелгән гражданнарның сатып алу-сату буенча килешүләр төзүдә ярдәм итү өчен вариантларын сайлап алудан гыйбарәт һәм күчемсез милек объектларына карата башка килешүләр, күчемсез милек объектларын әлеге гражданнар йөкләмәсе буенча сатуны оештыру), кулланучылар хокукларын яклау турында Закон (РФ Югары Суды Пленумының 28.06.2012 елгы 17 номерлы «Кулланучылар хокукларын яклау турында бәхәсләр буенча гражданлык эшләрен судлар каравы турында» карары гамәлдә.
Бу кулланучылар риелторлар (агентлыклар, компанияләр) тарафыннан хокукларны һәм законлы мәнфәгатьләрне бозу очрагында реаль яклау ала дигәнне аңлата.
Аерым алганда, кулланучылар хокукларын яклау турында Законның 28 статьясындагы 5 пунктына ярашлы рәвештә, югарыда каралган кулланучылар хокукларын яклау турында Законның 28 статьясындагы 1 пункты нигезендә кулланучы тарафыннан билгеләнгән хезмәт күрсәтү сроклары бозылган очракта, риелтор кулланучыга һәр срокны узган өчен хезмәт күрсәтү бәясенең 3 проценты күләмендә неустойка (пеня) түләргә тиеш. Риелторлык хезмәтләре күрсәтү килешүе белән неустойканың (пеняның) югарырак күләме билгеләнергә мөмкин.
Кулланучылар хокукларын яклау турындагы Законның 29 статьясындагы 1 пункты нигезендә, әгәр риелторлык хезмәтләре сыйфатсыз күрсәтелсә, ягъни күрсәтелгән хезмәтләрдә билгеле бер кимчелекләр булса, кулланучы үз сайлавы буенча күрсәтелгән хезмәтнең бәясен тиешенчә киметүне; күрсәтелгән хезмәтнең кимчелекләрен бетерү буенча тотылган чыгымнарны өченче затлар тарафыннан түләүне таләп итәргә хокуклы. Моннан тыш, кулланучы, әгәр ачыкланган кимчелекләр җитди характерда булса яки риелторлык хезмәтләре күрсәтү килешүе шартларына туры килмәсә, килешүне үтәүдән баш тартырга һәм зыянны тулысынча түләтүне таләп итәргә хокуклы.
Кулланучылар хокукларын яклау турындагы Законның 29 статьясының 3 пунктына ярашлы рәвештә, күрсәтелгән хезмәтнең җитешсезлекләре белән бәйле таләпләр кулланучы тарафыннан хезмәтне кабул иткәндә яки аны турыдан-туры күрсәтү барышында күрсәтелергә мөмкин.
Кулланучылар хокукларын яклау турындагы законның 36 маддәсе нигезендә риелтор кулланучыга кулланучы күрсәтмәләрен үтәү һәм кулланучыга бәйле башка шартлар күрсәтелгән хезмәтнең сыйфатын киметергә яки аны вакытында тәмамлау мөмкин булмавын вакытында хәбәр итәргә тиеш. Әгәр кулланучы, риелторның вакытында һәм нигезле мәгълүмат бирүенә карамастан, билгеле бер вакыт эчендә хезмәт күрсәтү ысулы турында күрсәтмәләрне үзгәртмәсә яки аның сыйфатын төшерә алган башка шартларны бетермәсә, риелтор килешүне үтәүдән баш тартырга һәм зыянны тулысынча түләтүне таләп итәргә хокуклы.