Бөек Ватан сугышында Җиңүнең 80 еллыгына багышлана

2025 елның 1 апреле, сишәмбе

Миңлебай картның (минем бабамның бабасы) сугыштан соң Габидин (минем бабам) исемле улы гына исән кала. Аның, сугыш алып киткән, тагын 4 абыйсы булган.

Икенче улы, 1903 елгы Миңнефазыл, кызылармеец дәрәҗәсендә 1941 елның августында, сугыш башланганнан соң ук диярлек, Әлмәт РВК тарафыннан армиягә алына һәм 1941 елның декабрендә Суслонгер лагеренда хәбәрсез югала. Ә бәлки, ачлыктан үлгәндер.

Сугыш башланганнан алып 1945 елга кадәр Суслонгер бистәсендә лагерьлар оештырыла. Ләкин репрессияләнүчеләр өчен түгел, ә кызылармеецлар, яңа хәрбиләр өчен. Суслонгер Мари учлагы турындагы мәгълүматлар әлегә кадәр яшерен сер булып саклана.  Анда булган хәлләрне хезмәт иткән солдатларның туганнарының хатлары буенча гына торгызырга мөмкин. РФ Оборона министрлыгының Үзәк архивы мәгълүматлары буенча, Суслонгер станциясе районында сугыш елларында 31 нче, 46 нчы запас һәм 47 нче өйрәнү укчы дивизияләре урнашкан, 102 нче һәм 105 нче гаубица-артиллерия бригадалары формалашкан. Минем туганым Миңнефазыл Миңнебаев 46 нчы запас укчы дивизиягә алынган була. Аңа фронтка эләгү насыйп булмый, ул ачлыктан фронт сызыгыннан еракта вафат була.

1907 елгы игезәк туганнарыбыз Әхмәтфазыл белән Миңнәхмәт тә бар иде, шулай ук 1941 елның августында олы абыйлары да армиягә алыналар. Икесе дә Украинада бер полкта сугышканнар һәм бер үк вакытта диярлек һәлак булганнар: Әхмәтфазыл 1942 елның гыйнварында хәбәрсез югалган, Миңнәхмәт 1942 елның февралендә һәлак булган.

Миңлебай картның иң кече бишенче улы, 1920 елгы Муллахмәт Миңлебаев, тыныч тормышта Куйбышев елга техникумын тәмамлап өлгерә. Аның шигърияткә таланты була. 146 укчы дивизиясенең 280 нче артиллерия полкында өлкән телефончы булып хезмәт итә.

Бабам истәлекләренә караганда, 1943 елда күрсәткән батырлыгы өчен Муллахмәт ике көнлек отпуск белән бүләкләнә. Аерылышканда ул әнисенә:

- Мин сезне бүтән күрмәм инде, - дип әйтә.

Хатлар арасында аның үлеменә бер көн кала язган соңгы хаты да бар. Безнең көннәргә кадәр сакланган хатлар кара белән, латин шрифты белән, татар телендә, дәфтәр битләрендә, ә шигырьләр почта бланкында язылган. Кара урыны белән төссезләнгән, кайбер сүзләр каләм белән язылган, сөртелгән, шуңа күрә кайбер фрагментларны укуы кыенлаша.

Муллахмәт Миңнебаев 1944 елның 14 августында һәлак була, Эстониянең Выруск районы Миссо авылында җирләнә. Аңа нибары 24 яшь була. Күрсәткән батырлыгы өчен Муллахмәт Миңнебаев 1943 елда «Кызыл Йолдыз» ордены, 1944 елның 8 августында «3 дәрәҗә Дан ордены» белән бүләкләнә.

ТР Дәүләт алкоголь инспекциясенең Әлмәт территориаль органы башлыгы Миләүшә Михеева истәлекләреннән.

ЯҢАЛЫКЛАРГА ЯЗЫЛУ
Сайттагы барлык материаллар лицензия буенча тәкъдим ителә:
Creative Commons Attribution 4.0 International